Het Grote Bridge Whist Mysterie

Joseph B. Elwell

Joseph B. Elwell vlak voor zijn dood...

Joseph B. Elwell vlak voor zijn dood…

De grootste exponent van Bridge Whist was de markante Bridge-expert en voormalig assurantiemakelaar Joseph Bowne Elwell (1874-1920) uit New York City. Hij schreef vele boeken over de strategie en tactiek van Bridge Whist, waaronder zijn magnum opus: Advanced Bridge, uit 1904. Hij was dé Bridge Whistexpert van zijn tijd. Elwell leerde Whist in de kerk en hij raakte daar zo bezeten van het kaartspel en even later ook van Bridge Whist dat het zijn leven overnam. Hij is de naamgever van het Elwell-doublet in Auction Bridge dat vraagt om een hartenuitkomst na een doublet op 3SA (net als de hartenconventie in Bridge Whist). Hij was betrokken bij de ontwikkeling van het Auction Bridge en zijn toekomstige Auction Bridgepartner was niemand minder dan Harold Stirling Vanderbilt, de bedenker van het moderne Bridge. Zij waren tussen 1910-1920 het sterkste bridgekoppel van Amerika…

Elwell groeide op in Bedford-Stuyvesant, een arme wijk in het centrum van het New Yorkse stadsdeel Brooklyn. Hij vergaarde zijn bescheiden rijkdom door de uitbraak van het besmettelijke kaartspel Whist. Toen Elwell een tiener was, was Amerika in de ban van Whist. Er werden grote geldtoernooien georganiseerd voor mannen met uitpuilende portemonnees. Brooklyn was  een broedmachine van Whistactiviteiten. Joseph Elwell was de jonge topper in de Irving Club van Brooklyn. Kranten noemden hem de ‘Wizard of Whist’, de Whist-tovenaar, toen hij nog maar net 18 was.

Whist werd door de elite gezien als een geboorterecht en rijke families betaalden Elwell het vorstelijke bedrag van 10 dollar per uur om hun kinderen en zichzelf Whist te leren. De Wall Street handelaars snelden na het sluiten van de aandelenkoersen naar Midtown Manhattan om Elwell in de whistclubs voor grof geld uit te dagen in een rubber Whist. Het was niet ongebruikelijk voor Elwell om dagelijks 1000 dollar te verdienen aan de ‘fat cats’ van Wall Street. Deze inkomsten en de royalty’s die hij kreeg voor zijn goedverkopende Whist- en Bridge Whistboeken maakten van hem een fortuinlijk man…

Hij investeerde zijn geld slim in de effectenbeurs, in een renstal met meer dan twintig volbloed renpaarden en in ontroerend goed aan het waterfront van Palm Beach, Florida waar hij zijn jacht had liggen. Joseph Elwell was getrouwd met Helen Derby. Haar neef Richard Derby was getrouwd met Ethel Roosevelt, de jongste dochter van President Roosevelt. Helen en haar 15-jarige zoon Richard moesten in 1916 verhuizen, zodat Joseph zijn ontembare lusten kon botvieren op andere vrouwen. Volgens Helen gebruikte Joseph zijn huwelijkse status om andere getrouwde mannen om de tuin te leiden zodat zij geen argwaan zouden koesteren als hij zijn emfatisch flirten weer eens losliet op hun mooie vrouw of dochter. “Kansspelen waren noodzakelijk voor Elwell en zijn lievelingsspel was het spel der vrouwen…”

Hartenvrouw

Advanced BridgeDe bridgedocent Elwell had namelijk een zwak voor zijn vrouwelijke leerlingen en de vrouwen uit zijn omvangrijke kennissenkring (getrouwd en ongetrouwd, van jong tot oud). Hij stond bekend als een notoire rokkenjager met een libertijnse opvatting à la Caligula en naar het schijnt als een harteloze zakenman. Hij had volgens kwade tongen net zoveel vriendinnen en vijanden als de kaarten die benodigd zijn voor een stevige rubber Bridge Whist. Rijke getrouwde dames, bridgecursisten, winkelmedewerksters, onschuldige tienermeisjes, jonge gescheiden vrouwen en speelse actrices van rijpe leeftijd zaten in zijn pornografische portfolio…

Hij had een kaartenbak met de adressen en telefoonnummers van meer dan vijftig favoriete, veelal getrouwde, vrouwen. Sommigen schenen zelfs vrij toegang tot zijn goed beveiligde huis te hebben, maar de politie kon geen van deze ‘sleutelfiguren’ opsporen. Begin juni had Elwell een affaire met ‘Kentucky Anna’ die hij bij de Latonia renbaan in Lexington, Kentucky tegen het lijf was gelopen. Haar broer of vader dreigde hem vanwege deze affaire neer te schieten. “Elwell had zich in het drijfzand van willekeurig vrouwelijk gezelschap gegoten”, zoals de Daily News het treffend omschreef…

Elwell had een magnetische aantrekkingskracht op vrouwen. Hij was volgens sommige bronnen meedogenloos tot op het bot, maar zijn karakter trok de vrouwen blijkbaar enorm aan. Zijn grote geheim om vrouwen succesvol te verleiden was onverschilligheid. Een paar weken voor zijn dood gaf hij aan toch te willen scheiden van zijn echtgenote Helen toen het noodlot net zo meedogenloos terugsloeg…

Op de broeierige ochtend van 11 juni 1920 bezorgde melkboer Jost Otten rond 06:15-06:30 uur een fles melk en een flesje room in het voorportaal van Elwell’s chique zandstenen huis met vier verdiepingen. Tussen 07:10-07:25 uur kwam de postbode langs met vier brieven. Omdat de dubbele deuren van het normaliter hermetisch afgesloten woonhuis deze keer niet op slot waren, legde hij de brieven in het voorportaal neer, liet de bel twee keer luiden en trok vervolgens de dubbele deuren achter zich in het slot…

Een mysterieuze moord

Elwell in stoelElwell’s huishoudster Marie Larsen arriveerde rond 08:10-08:15 uur. Zij opende de dubbele deuren met haar sleutel en nam de melk en de room mee naar de keuken. Vervolgens ging ze naar de salon om op te ruimen toen zij Elwell daar onverwacht in zijn pyjama en op blote voeten in zijn stoel zag zitten. Toen hij niet reageerde op haar ochtendgroet, werd ze wantrouwend. Hij was altijd vriendelijk tegen haar. Marie liep op Elwell af en zag een geopende brief met bloed op zijn schoot liggen en drie ongeopende brieven op de grond. Er zat een kogelgat midden in zijn voorhoofd en de kogel stak 75 cm boven zijn achterhoofd als een memento mori uit het muurpleister. Hij had zijn toupet niet op en zijn kunstgebit lag nog boven in zijn slaapkamer…

Marie snelde naar buiten, na eerst wat weggemoffeld te hebben, om even later terug te komen met politieagent Harry Singer. Het politiebureau en de ambulance werden meteen verwittigd. Elwell bewoog zijn oogleden en was in ademnood, maar hij kon niet meer reageren. Hij werd met spoed naar het ziekenhuis gebracht, maar het mocht niet baten. Een uur na aankomst was de onfortuinlijke Joseph B. Elwell overleden. De markante man was niet meer. Hij was gelukkig niet op een lege maag gestorven…

Selma en Viola

Selma en Viola

De avond voor zijn dood had hij gedineerd op de 15e verdieping van het New York City Ritz-Carlton met de steenrijke Walter en Selma Lewisohn, de Argentijnse journalist Octavio Figueroa en Selma’s zuster Viola Kraus die regelmatig bleef slapen bij Elwell. Haar sexy lingerie hing bij Elwell in de kast. Deze avond was ze haar kersverse scheiding aan het vieren. Viola’s ex, Victor von Schlegel, bleek toevallig ook in het Ritz-Carlton te dineren en wel met zijn nieuwe geliefde, Elly Hope Anderson, de ‘woman in black’, aan zijn zijde…

Elwell en zijn gezelschap gingen vervolgens naar een voorstelling van Flo Ziegfeld’s ‘Midnight Frolic’ op het dak van het New Amsterdam Theater. Om 01:45 uur namen ze afscheid van elkaar. Elwell ging alleen naar huis, wellicht na een nachtmutsje (alleen of met andere vrienden) te hebben gedronken in Café Montmartre op Broadway. Elwell verwachtte visite van Florence Ellenson op de vroege ochtend, een 24-jarige mollige schoonheid uit Atlantic City. Florence was echter anderhalf uur te laat voor haar dampende afspraak met Elwell…

Een half dozijn rechercheurs stond voor een raadsel op het plaats-delict. Elwell moet tussen  07:25- 08:15 uur zijn vermoord, maar niemand had iets vreemds of verdachts gehoord of gezien; de postbode niet, de schilders die om 08:00 uur waren begonnen niet, de melkboer niet, de vele mensen die over de stoep liepen op weg naar hun werk niet. Niemand. Zelfs de oplettende poes van de buurvrouw wist van niks. Merkwaardig, gezien het feit dat de salon zich op tweeëneenhalve meter van de straat bevond…

De aanblik in de woonkamer suggereerde dat Elwell was vermoord terwijl hij met iemand zat te praten die hij goed moet hebben gekend. De moordenaar zat waarschijnlijk in de andere stoel op anderhalve meter afstand van Elwell. Een halfopgerookte sigaret van een goedkoop merk, nog nat van iemands lippen, lag op de schoorsteenmantel. De moordenaar was in rook opgegaan…

De moordkamer

De moordkamer

Het Colt-pistool werd niet gevonden. De kogelhuls lag voor Elwell op de grond. De hoek van de schotwond wees erop dat de moordenaar geknield voor hem zat toen hij of zij de trekker op een meter tot anderhalve meter afstand overhaalde. Er werden geen vingerafdrukken gevonden op het plaats-delict en er waren geen sporen van een worsteling of van een inbraak. Er was niets gestolen. Geen geld of juwelen, niets. Zijn Rembrandt hing nog gewoon aan de muur…

Elwell moet zijn moordenaar hebben gekend en hem of haar vrijwillig hebben binnengelaten. Of had de moordenaar zelf een sleutel? Waarom nodigde hij iemand uit in zijn huis om vervolgens rustig de post te gaan lezen zonder aandacht te geven aan zijn gast? De geopende brief gaf geen enkel aanknopingspunt voor de moord. De politie kwam geen stap verder in het onderzoek. Bekend was dat Viola Kraus nog naar Elwell had gebeld om 02:30 uur en een buurman had om 03:45 uur een luidruchtige roadster met hoge snelheid weg zien rijden bij Elwell’s woning. Werd hij thuisgebracht of kreeg hij nog visite? Niemand die het weet…

Joseph Elwell krant
De rechercheurs hadden zich vol overgave op het intense liefdesleven van Elwell gestort, maar zijn vele vrienden, vriendinnen en hun jaloerse levenspartners deden er allemaal het zwijgen toe en velen maakten dat ze wegkwamen. Victor von Schlegel werd in eerste instantie verdacht. Hij werd ondervraagd, zijn huis werd doorzocht en zijn gangen werden nagegaan.

Er werd slechts een stoffige Colt gevonden, maar die was al tijden niet afgevuurd. Von Schlegel had een waterdicht alibi en werd onschuldig bevonden. Rond 1923 was hij met zijn alibi, Elly Hope Anderson, getrouwd!

Na 16 uur verhoor van vele getuigen was er geen enkele aanwijzing te vinden. De moordzaak is nooit opgelost en staat nog altijd bekend als de meest raadselachtige moord uit de 20e eeuw. Wie wilde de losbandige Lothario vermoorden? Wie niet…

Een aantal merkwaardigheden op een rijtje:

  • De luidruchtige roadster voor Elwell’s woning om 03:45 uur, maar wie kwam er uit of ging(en) weg?
  • De goedkope sigaret op de schoorsteenmantel van een merk dat Elwell niet rookte
  • Marie Larsen verwijderde en verstopte de roze negligé en ander damesondergoed uit de slaapkamer voor ze de politie inschakelde
  • Marie Larsen loog in eerste instantie tegen de politie over de eigenaresse van een zijden damesochtendjas
  • Marie Larsen belde naar de eigenaresse (Viola Kraus) om te vertellen dat ze haar zijden ochtendjas voor de politie had verstopt
  • Marie Larsen was tegenstrijdig in haar verklaringen en tijdstip van aankomst bij de woning
  • De rol van Viola Kraus
  • Het alibi van Victor von Schlegel
  • Tegenstrijdigheden in de feiten van de beschikbare bronnen…

De media speculeerde er vol op los. De NY Times suggereerde (terecht) dat Elwell niet de aardige Bridge-expert was zoals hij zich aan de wereld presenteerde, maar dat hij een donkere zijde had en dat de oplossing voor de moord te vinden was in Elwell’s Jekyll-en-Hyde-persoonlijkheid: “Elwell is een randfiguur aan de zoom van die nachtelijke kring die de echte maatschappelijke wereld omringt…”

In April bekende Roy Harris, ook wel bekend als Benny Leonard, dat hij de misdaad had gepleegd. Hij trok zijn bekentenis al snel weer in nadat zijn vrouw de politie had gemeld dat hij de hele dag thuis was. Hij had bekend in de hoop de doodstraf te krijgen, zodat hij niet langer een probleem zou vormen voor zijn vrouw en kinderen. Hij werd niet vervolgd…

Philo VanceDeze ‘Locked Room Murder’ stond aan de basis van de spannende detectiveverhalen van S.S Dine en zijn beroemde detective Philo Vance: iemand wordt om het leven gebracht onder onmogelijke omstandigheden en de dader is in rook opgelost. Philo Vance krijgt de opdracht de mysterieuze zaak tot op de bodem uit te zoeken. Misschien kan ‘Cold Case Harry’ hem assisteren…

Volgens de criminologen werd Joseph Elwell door een vrouw vermoord. Iemand met een claim op hem. Misschien Viola Kraus, wie zal het zeggen? “Het is een misdaad voor een jaloerse vrouw. Geen echtgenoot of woedende broer heeft Elwell neergeschoten. Het pistool was in handen van een zelfverzekerde, vastbesloten vrouw. De moord was niet voorzien of voorbereid.” De lijkschouwer Dr. Charles Norris beweerde in 1935 tegen een journalist dat hij wist wie de moordenaar was, maar dat deze persoon een onweerlegbaar alibi had…

In zijn boek ‘Bridge Axioms and Laws’ waarschuwde Joseph Elwell de kritische speler voor een post mortem (het direct nabespreken van een gespeeld spel) op een macabere, maar revelerende wijze: “Waag je niet aan een lijkschouwing als je niet zeker weet wat de scalpel gaat onthullen…”

Bronnen:

Cold Cases: Famous Unsolved Mysteries, Crimes and Disappearances in America (2010) – Hélèna Katz

Making the Detective Story American: Biggers, Van Dine and Hammett and the Turning Point of the Genre, 1925-1930 (2010) – J.K. Van Drover

Bridge Axioms and Laws (1907) – Joseph B. Elwell

The Official Encyclopedia of Bridge

Who would want to kill Joe Elwell?

The Death of J.B. Elwell

http://en.wikipedia.org/wiki/Joseph_Bowne_Elwell

Death plays a hand